Kliknij klawisz TAB i wybierz opcję klikając ENTER. Jeżeli przejdziesz całe menu WCAG, to okno schowa się i pojawi się ponownie treść strony.

Haiku (przeł. B. Szymańska, A. Kuchta) Matsuo Bashō / Yosa Buson / Kobayashi Issa / Masaoka Shiki
Przeszukaj aktualności POK
Tematy popularne w ostatnim czasie

Haiku (przeł. B. Szymańska, A. Kuchta) Matsuo Bashō / Yosa Buson / Kobayashi Issa / Masaoka Shiki

Matsuo Bashō / Yosa Buson / Kobayashi Issa / Masaoka Shiki – Haiku (przeł. B. Szymańska, A. Kuchta)

Z końcem minionego roku krakowskie wydawnictwo Austeria ogłosiło estetycznie dopracowany (piękny tom), ręcznie numerowany (nakład 500 sztuk – moja ma numer 129), wybór japońskich twórców haiku. Są to: Matsuo Bashō (1644-1694), Yosa Buson (1716-1784), Kobayashi Issa (1763-1828) oraz Masoka Shiki (1867-1902). Przekładu dokonały Beata Szymańska i Anna Kuchta – autorki świetnych monografii, znane i cenione badaczki, związane z Uniwersytetem Jagiellońskim. Na temat tej minimalistycznej formy, świetną uwagę poczyniła Marzena Mróz-Bajon: „Haiku nie ma żadnego zadania do wykonania. Nie interpretuje świata i nie potrzebuje objaśnień. To olśnienie, zwrócenie uwagi, chwila spoczynku, szkic, szarada, kropla zastygłego czasu” .1

 

Lektura tego tomu przynosi ukojenie i spokój. Haiku to doskonałe ćwiczenie w uważności, niespieszności, umiejętności zespolenia się z chwilą obecną – jej odpryskami, w powidokach, w tu i teraz. Przykuwa naszą uwagę nagłym skokiem w materię świata. Wpisuje nas w obraz, stajemy się częścią kadru, którego motoryka zależy od naszej lektury. Czytać zatem należy w sposób nieuprzedzony, nie wolno projektować oczekiwań, raczej można się dostrajać do rytmów teraźniejszości, w której dzieją się kolejne migawki. Haiku to samo zdarzenie, próba oddania pulsowania chwili – jej pełni i znikomości. Kilka słów, wiele ruchów wyobraźni. Oto próbka:

 

księżycowy człowiek jest bezdomny – 
deszczowa noc
(Bashō)

 

Można zastanawiać się jesienią, co słychać u naszego sąsiada. Pójść nad stary staw, usłyszeć skok żaby, dźwięk wody. Pomyśleć o drogach, którymi nikt nie idzie. O ptakach przelatujących poza wszelkimi spojrzeniami. O nieuchwyconych widokach, których nikt nie zapamięta. O drobiazgach nie przecinających się z żadną orbitą uwagi. Nagle:

 

biała śliwa
za płotem
od wielu lat
(Buson)

 

Liście opadną na południu i na północy. Przez cienkie ściany przenikać będzie wilgoć. Rosa wsiąknie w ziemię kroplami, których nikt nie policzy. Mgiełka z pary nie odbiję na pajęczynie żadnego pająka, ani odwłoku. Kiedy dotrzemy do furtki, najpierw usłyszymy głos kosa. Domy mogą być ukryte, a noce mogą namawiać do nieodwracania się od księżyca. Okruchy chleba wymiecie wiatr. Urwą się słowa, mające coś znaczyć. 

 

pełnia księżyca
jedni już się kładą
inni się modlą
(Issa)
 
Ktoś okrywa przed chłodem dziecko. Nieważne, czy psy śpią, czy nie. Woda spływa do kratki, jeden kapsel odbije się od żebra. W chłodzie sąsiadują ze sobą plany i prośby. Widzę przed sobą setki drzew. Nie zdążę dziś dotknąć kory każdego z nich. Wciąż pytanie: gdzie rozchodzi się dźwięk dzwonu? 
 
opadają nasiona wiązu
mała sąsiadka z naprzeciwka
w tych dniach mnie nie odwiedza
(Shiki)
 
Haiku uczy nas podnosić głowę i spoglądać. Patrzeć, by zobaczyć, nie tylko widzieć. Płatki bzu perfumują powietrze. Wkrótce poczuje je ziemia, bo spadnie deszcz. Krótka jest noc i cała reszta. Chleb zostawiony rano na blacie wieczorem jest twardy. Ile światła jeszcze ci zostało? Ile poranków? Ile kroków? Ile oddechów? 
 
 
  1. M. Mróz-Bajon, Domy pisarzy, Warszawa 2021, s. 291. 
  
                                                                                                                                      

                                                                                                                                                                                                                                                                  Bartosz Suwiński    

 

Obraz:

 

Nasi partnerzy

Wszelkie prawa zastrzeżone - POK © 2022 Polityka prywatności RODO Deklaracja zgodności Mapa strony

Webdesing: Logo WebInspiracje

Przeszukaj naszą stronę:

Schowaj wyszukiwarkę

Schowaj menu
Ten link otwiera nową kartę

Link zostanie otwarty w nowym oknie! Wyrażasz na to zgodę?


Otwórz ten link
Schowaj i wróć do strony

Galeria zdjęć:

    Cenimy Twoją prywatność. Zobacz jak dbamy o Twoje dane i poznaj nasze zasady dotyczące przetwarzania informacji.